Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanı Donald Trump’ın, 2023 yılının Ekim ayında imzaladığı yeni kararname, dünyanın dört bir yanındaki ticaret ilişkilerini etkileyen önemli bir gelişme olarak gündeme oturdu. Bu kararname ile ABD, ticaret yaptığı toplam 185 ülkeye karşılıklı tarifeler uygulayacağını ve temel tarife oranının %10 olacağını duyurdu.
Air Force One uçağında basın mensuplarına yaptığı açıklamalarda Trump, alınan kararların piyasalarda “sert düşüşlerin” yaşanabileceğine dair uyarılarda bulundu. New York borsasında gün sonunda gözlemlenen sert düşüşleri değerlendiren Trump, “Bence her şey çok iyi gidiyor. Piyasalar patlayacak, borsa patlayacak.” ifadelerini kullandı.
Trump, ABD ekonomisini ameliyat gerektiren ağır bir hastaya benzetirken, “Hastanın durumu ağırdı. Bir operasyon geçirdi. Patlayan bir ekonomi olacak. Muhteşem olacak.” şeklinde konuştu. Ekonomideki mevcut sorunların üstesinden gelmek için attıkları adımların etkili olacağına inandığını belirtti. Üzerine basarak ifade ettiği gibi, uygulanacak tarifelerin ABD’yi zenginleştireceği öngörüsünde bulundu.
“İYİLİK İSTESEYDİK, HAYIR DERLERDİ”
Tarifelerin getirilmesiyle birlikte ABD’de üretim yapmak isteyen şirketlerden “ülkeye trilyonlarca dolarlık yatırım” beklediğini savunan Trump, dünya genelindeki ülkelerin bu yeni duruma nasıl yanıt vereceklerini değerlendirdi. “Dünyanın geri kalanı anlaşma yapmanın bir yolunun olup olmadığını görmek istiyor.” diyerek, diğer ülkelerle aralarında bir müzakere sürecinin başlayacağına dair inancını ifade etti. Trump, “Yaptığımız işin güzelliği bu. Kendimizi sürücü koltuğuna oturtuyoruz. Bu ülkelerden bize bir iyilik yapmalarını isteseydik, ‘hayır’ derlerdi. Şimdi bizim için her şeyi yapacaklar.” dedi.
Trump ayrıca, ABD’de yeni üretim tesislerinin inşa edildiği ve inşaat işlerinin hızlandığına dikkat çekti. Bu bağlamda, alınan tarifeleri “ABD’nin zenginleşme yolunda atılan büyük bir adım” olarak nitelendirdi.
GENİŞ ÇAPLI TİCARET SAVAŞI ENDİŞESİ
Trump’ın imzaladığı kararname ile birlikte Amerika’ya ithal edilen tüm ürünlere eşi benzeri görülmemiş gümrük vergileri getirileceği belirtiliyor. Bu karar çerçevesinde, birçok ticaret partnerine yönelik tarife getirilmesi planlanıyor. Tarife oranları %10 ila %50 arasında değişiklik gösterecek. Örneğin, ABD’nin başlıca ticaret partnerlerinden Avrupa Birliği’ne %20, Çin’e %34, Vietnam’a %46, Tayvan’a %32 gibi çeşitli oranlarda tarifeler uygulanması öngörülüyor.
Bunların yanı sıra, Türkiye, Birleşik Krallık, Brezilya, Avustralya, Birleşik Arap Emirlikleri, Yeni Zelanda, Mısır ve Suudi Arabistan gibi ülkeler için ise %10’luk bir gümrük vergisi uygulanacak. Ayrıca, Trump 4 Nisan’da yürürlüğe girmesi planlanan ve daha önce duyurulan %25’lik otomobil tarifelerini de açıkladı. Bu tarifeler, sadece otomobilleri değil, kamyonetleri, motorları, lityum pilleri ve diğer önemli parçaları da etkileyebilecek.
Tüm bu gelişmeler, küresel ekonomik yavaşlamaya zemin hazırlayabilecek geniş çaplı bir ticaret savaşının patlak verebileceğine