Son günlerde ABD borsa piyasalarında önemli bir düşüş yaşandı. Kapanışta Dow Jones endeksi, 1700 puana yakın bir değer kaybı yaşayarak yüzde 3,98 azalışla 40.545,93 puana geriledi. Aynı zamanda S&P 500 endeksi yüzde 4,84 düşüşle 5.396,52 puana, Nasdaq endeksi ise yüzde 5,97’lik kayıpla 16.550,61 puana indi. Bu düşüşler, ABD Başkanı Donald Trump’ın açıkladığı karşılıklı tarifelerin piyasalarda yarattığı olumsuz etkinin bir sonucu olarak değerlendiriliyor.
Analistler, gümrük vergilerinin beklenenden daha düşük olabileceği inancının son günlerde piyasalarda hâkim olduğunu belirtiyor. Ancak Trump’ın tarifeleri açıkladığı oranlar, piyasada fiyatlandırılan oranlardan daha yüksek görünüyor. Bu durum, ABD’nin önemli ticaret ortaklarına eş zamanlı olarak uygulanan geniş gümrük vergileri nedeniyle tam kapsamlı bir ticaret savaşı korkusunu arttırarak küresel ekonominin resesyona girebileceği endişelerini de tetikliyor.
ABD’deki 10 yıl vadeli hazine tahvili faizi, yaklaşık 16 baz puanlık bir azalışla yüzde 4,03 seviyesine gerileyerek ekonomik belirsizlikleri yansıtıyor. Ayrıca, Dolar endeksi de yüzde 1,7 kayıpla 102,07 seviyesine düştü. Gümrük vergilerinin ekonomiyi resesyona sürükleyebileceği endişeleri, ABD borsa piyasalarından yaklaşık 3 trilyon dolarlık bir kayıp yaşanmasına neden oldu. Özellikle son iki yıldır piyasalardaki yükselişin öncüsü olan “Muhteşem Yedili” olarak bilinen şirketlerin hisseleri, toplamda 800 milyar dolardan fazla değer kaybetti.
Trump, basın mensuplarına yaptığı açıklamalarda gümrük vergilerinin “çok iyi gittiğini” ifade ederek, piyasa çalkantısına ilişkin olarak “Piyasalar patlama yapacak.” şeklinde bir değerlendirme yaptı. Bu açıklamalar, ticaret politikalarının ve ekonomik belirsizliklerin piyasalara etkisi konusunda soru işaretleri doğurdu. ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick ise tarifeler için herhangi bir muafiyet yapılmayacağına dikkat çekti ve diğer ülkelerin misilleme yapmasının etkili olmayacağını düşündüğünü belirtti. Lutnick, uluslararası ticaretteki problemler hafifleyebilir ise Trump’ın tarifeleri müzakere edebileceğini ifade etti.
Tarife açıklamaları sonrasında, küresel tedarik zincirine sahip olan şirketlerin hisselerinde de önemli düşüşler gözlemlendi. Özellikle Apple’ın hisseleri yüzde 9’un üzerinde, Nike’ın hisseleri ise yüzde 14’ten fazla değer kaybetti. ABD’deki perakendecilerden Five Below’un hisseleri yaklaşık yüzde 28, Dollar Tree’nin hisseleri yüzde 13 oranında geriledi. Bu durum, gümrük vergileri nedeniyle ithal ürünlerin fiyatlarının artabileceği endişesine bağlı olarak gelişti.
Ayrıca, ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin açıklamaları da yakından takip ediliyor. Fed Başkan Yardımcısı Philip Jefferson, enflasyondaki ilerleme ve istihdam piyasasına bağlı olarak, mevcut sıkı politikayı daha uzun süre korumak veya politikayı gevşetmek gibi seçenekleri düşündüklerini kaydetti. Jefferson, bu yıl iş gücü piyasında olumsuz bir yumuşama beklediklerini de sözlerine ekledi. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook ise tarifelere dair belirsizliklerin ekonominin zayıflamasına yol açabileceğini belirtirken, bu belirsizliğin azalmasının ve enflasyonun düşmesinin faiz indirimlerini kolaylaştıracağını ifade etti. Cook, tarifeler nedeniyle büyümenin yavaşlamasını ön görmekte ve enflasyondaki ilerlemenin duraksamasını beklemektedir.