Norveç’in Andoya Uzay Üssü’nden 30 Mart 2023 tarihinde fırlatılan Alman uzay roketi Spectrum’ın kalkışından yaklaşık 30 saniye sonra infilak etmesi, ülkede çevresel kaygıları artırdı. Isar Aerospace tarafından geliştirilen bu roket, Avrupa’dan uydu fırlatmayı amaçlamakta olup, yaşanan bu olay sonucunda çevresel kirlilik ihtimali yeniden gündeme geldi.
Olayın ardından Norveç’teki Kızıl Parti yetkilisi Geir Jorgensen, yerel basına yaptığı açıklamada, patlamanın ve düşen roket parçalarının çevre üzerindeki olası etkilerinin detaylı bir biçimde araştırılması gerektiğini belirtti. Özellikle hassas bir deniz ekosisteminde meydana gelen bu durumun olumsuz etkileri hakkında endişelerini dile getiren Jorgensen, “Bunun, hassas bir deniz ortamında büyük olumsuz etkiler oluşturacağına inanıyoruz” şeklinde bir değerlendirmede bulundu.
Patlama sonrası, roketteki yakıt yükünün denize sızmış olabileceği korkusunu da dile getiren Jorgensen, fırlatma şirketinin bu olayın sonuçlarını örtbas etmeye çalışabileceğini kaydetti. Yerel gazetelerden Fiskeribladet’e göre, bölgede faaliyet gösteren balıkçılar da çevre kirliliği ve roket fırlatmalarının olumsuz etkileri konusunda ciddi kaygılar taşımaktadır. Balıkçı Yngve Larsen, Andoya Adası’nın Norveç kıyıları üzerindeki en savunmasız alanlardan biri olabileceğini belirterek, “Bu bölgede balık popülasyonunun azaldığını gözlemledik” dedi. Larsen, “Olayı sadece ekonomik faydalar üzerinden değerlendirip olumsuz yönlerini tartışmaya daha az istekli olan oyuncular var” şeklinde konuştu. Norveç Balıkçılar Derneği, konuya ilişkin Andoya Uzay Üssü ile görüşme talebinde bulunmuş durumda.
“İnfilağın kirliliğe neden olması beklenmiyor”
Andoya Uzay Üssü’nden yetkili Ingrid Hanssen yaptığı bir açıklamada, roket kazasının olası çevresel etkilerini ele aldı. Hanssen, fırlatmanın belirlenen güvenlik alanı içinde ve güvenlik prosedürlerine uygun şekilde gerçekleştirildiğini belirtti. Olayın kirliliğe neden olmasının beklenmediği iddiasında bulunan Hanssen, “Roket, bir ila iki metre derinlikteki sığ su alanına düştü. Bu alan büyük bir balık tutma yeri değil” diye ifade etti.

Olayın Detayları
Almanya merkezli Isar Aerospace tarafından geliştirilen Spectrum roketinin Andoya Uzay Üssü’nden fırlatılması sonrası yaşanan patlama, kamuoyunda büyük yankı buldu. Fırlatma anında duyulan yüksek patlama sesi ve roketin yaklaşık 50 ton ağırlığında ve fırlatma rampasına yakın bir noktada düştüğü bildirildi.
Andoya Space, Spectrum roketinin okyanusa düştüğünü ve olayda kimsenin zarar görmediğini ifade etti. Ayrıca,